Przed czterema laty odbyły się pierwsze spotkania młodzieży uczęszczającej do sądeckich szkół z pracownikami Instytutu Pamięci Narodowej. Odbywały się lekcje historii współczesnej w Nowym Sączu, Grybowie, Limanowej, Bobowej, Starym Sączu oraz w powiatach - nowotarskim i tatrzańskim. Inicjatorem tych spotkań był senator Stanisław Kogut, który zapraszając do szkół naukowców z IPN chciał pokazać młodzieży, że z historii można uczynić życiową pasję. W czerwcu 2007 roku w Miejskim Ośrodku Kultury odbyło się spotkanie młodzieży z profesorem Ryszardem Terleckim i prezesem IPN Januszem Kurtyką, podczas którego uczniowie sądeckich z sądeckich szkół mogli pytać o wszystko, co jest związane z najnowszą historią Polski.

Padły wówczas deklaracje, że na Sądecczyźnie musi powstać jakaś forma stałej współpracy szkół z Instytutem Pamięci Narodowej. Niedługo później, bo w roku 2009 otwarto w mieście Placówkę Edukacyjną IPN, mocno wspieraną przez prezydenta Nowego Sącza Ryszarda Nowaka, który na ten cel dał lokal, korzystne warunki najmu, wsparcie organizacyjne. W otwarciu nowej placówki uczestniczyli ówcześni parlamentarzyści i samorządowcy. Prezydenta Ryszarda Nowaka i senatora Stanisława Koguta chwalił sam Marek Lasota, szef krakowskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej. Podczas spotkania inaugurującego działalność Placówki Edukacyjnej rozdawał pamiątkowe grawertony i listy gratulacyjne. Placówka rozpoczęła swoją działalność i wydawało się, że plany współpracy sądeckich szkół z IPN będzie układać się w sposób wzorcowy, a w ślad za Nowym Sączem pójdą inne środowiska szkolne w Polsce.

Niestety katastrofa smoleńska szybko zweryfikowała plany świętej pamięci Janusza Kurtryki, prezesa IPN, których po jego śmierci - nikt w instytucie nie zdołał podjąć. Cieszyć może fakt, że Instytut Pamięci Narodowej jest jednak obecny w Nowym Sączu w inicjatywach edukacyjnych. Jest ich jednak wciąż za mało. W ostatnim roku Polskie Towarzystwo Historyczne oddział w Nowym Sączu promowało wydawnictwa naukowe powstałe przy IPN, senator Stanisław Kogut wspólnie z prezydentem Ryszardem Nowakiem zrealizowali konkurs dla młodzieży pod nazwą - Oni byli świadkami historii.

Młodzi uczniowie szkół gimnazjalnych i średnich stworzyli piękny zbiór prac, w których zawarli opowieści o lokalnych bohaterach narodowych, walczących o prawdę z uciemiężeniem totalitaryzmów XX wieku. Przed kilkoma dniami w sali reprezentacyjnej sądeckiego ratusza rozstrzygnięto następny konkurs, któremu patronował Instytut Pamięci Narodowej. Z inicjatywy radnego wojewódzkiego Andrzeja Romanka przeprowadzono konkurs dla uczniów sądeckich szkół, pod nazwą Żołnierze Wyklęci - Bohaterowie Antykomunistycznego Podziemia. Współorganizowania konkursu podjął się Zbigniew Ziobro, były minister sprawiedliwości, a dzisiaj eurodeputowany.

Podczas krótkiego wykładu, wygłoszonego na wstępie uroczystego spotkania podsumowującego konkurs padały słowa o potrzebie kształcenia polskiej młodzieży w duchu prawdy o polskich bohaterach narodowych. Doktor Jarosław Szarek z IPN mówił, że w szkołach marginalizuje się obecnie nauczanie historii, która powinna stanowić fundament edukacji o Ojczyźnie, naszych przodkach, o polskich korzeniach, z których wyrastamy. Honorowy Patronat nad Konkursem objął kapitan Konstanty Kopf - Przewodniczący Rady Naczelnej Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, Prezes Związku Żołnierzy NSZ Okręgu Małopolskiego. Wyłonieni w konkursie laureaci pojadą zwiedzić parlament europejski w Brukseli, a także otrzymają nagrody ufundowane przez Instytut Pamięci Narodowej.

Warto pomyśleć o tym, czy w dobie upraszczania podręczników szkolnych, przechodzących często od tradycyjnej formy tekstowej do niemal komiksowej, pełnej obrazków, z minimalną zawartością informacji - nie warto w porę pomyśleć o tym, jakie pojęcie o rodzimej historii będą miały kolejne roczniki i pokolenia Polaków. Dlatego ukłon należy się tym, którzy chcą wskazywać na naukę historii jako na pasjonującą wiedzę o własnych dziejach. Oby podobne spotkania i konkursy odbywały się jak najczęściej.

Leszek Langer.pl